Κατοικίδια ιγκουάνα και φροντίδα της – Αλήθειες και ψέματα
Πρωτού αναλύσουμε την φροντίδα που απαιτεί η πράσινη ιγκουάνα, καλό θα ήταν να αναφέρουμε εξ’ αρχής πως πρόκειται για ένα είδος πολύ απαιτητικό που δεν προτείνεται σε καμιά περίπτωση για τον αρχάριο χομπίστα που θέλει να ξεκινήσει την ενασχόληση του με τα ερπετά.
Απαιτεί χώρο,χρόνο και καθημερινή φροντίδα και αν συμπεριλάβουμε και το προσδόκιμο ζωής της(που με την σωστή φροντίδα μπορεί να φτάσει και να υπερβεί τα 20 χρόνια) και το απρόβλεπτο πολλές φορές ταμπεραμέντο της,τότε εύκολα μπορούμε να συμπεράνουμε ότι πρόκειται για μια μεγάλη δέσμευση που θα πρέπει να σκεφτούμε πολύ σοβαρά πριν την υλοποιήσουμε.
Έχοντας γίνει αρκετά συνηθισμένο ερπετό από την δεκαετία του 90 και μετά και στην χώρα μας,οι περιπτώσεις μη σωστά ενημερωμένων κατόχων όπως και ιδιοκτητών pet shops(oι οποίοι εισήγαγαν από την Αμερική το συγκεκριμένο είδος σε μεγάλους αριθμούς) είχε ως αποτέλεσμα την ταλαιπωρία και τον θάνατο πολλών ατόμων του είδους,τα οποία δεν λάμβαναν την απαραίτητη για αυτά φροντίδα.
Κάποιες πολύ συνηθισμένες παρερμηνείες και ανακρίβειες
Ψέμα no1: H ιγκουάνα θα πάρει το μέγεθος του χώρου που την έχεις,οπότε αν την βάλεις σε ένα μικρό terra δεν πρόκειται να μεγαλώσει και θα παραμείνει στο αρχικό της μέγεθος…
Aλήθεια: Μια ιγκουάνα που της παρέχουμε τη σωστή φροντίδα θα μεγαλώσει πολύ γρήγορα και θα ξεπεράσει κατά πολύ το αρχικό της μέγεθος,φτάνοντας και ξεπερνώντας όταν ενηλικιωθεί το 1.5 μέτρο.
Ψέμα no2: Μια ιγκουάνα μπορεί να ζήσει όλη της την ζωή καταναλώνοντας μόνο μαρούλι…
Αλήθεια: Η ιγκουάνα για να ευημερίσει χρειάζεται ποικιλία στην διατροφή της από πολλά πράσινα λαχανικά(ραδίκια,αντίδια,ρόκκα,άλφα-άλφα) όπως και από κάποια φρούτα,σε συνδιασμό με τα κατάλληλα συμπληρώματα ασβεστίου και βιταμίνης D3.Το μαρούλι συγκεκριμένα δεν έχει να της παρέχει τίποτα σε θρεπτική αξία,οπότε και είναι ανώφελο να χρησιμοποιείται ως τροφή.
Ψέμα no3: Oι ιγκουάνες δεν έχουν μεγάλες απαιτήσεις αναφορικά με την θερμοκρασία,μια απλή λάμπα είναι υπέρ αρκετή…
Αλήθεια: Προερχόμενες από τροπικές περιοχές,οι ιγκουάνες χρειάζονται θερμοκρασίες της τάξεως των 30 – 35 βαθμών κελσίου σταθερά την πρωινές και μεσημεριανές ώρες ενώ και το βράδυ η θερμοκρασία του χώρου τους πρέπει να είναι κατάλληλα ρυθμισμένη,οπότε χρειάζονται δυνατές λάμπες και θερμοστάτες ακριβείας.
Ψέμα no4: Είναι ήρεμα ζώα τα οποία θα δεχτούν πολύ εύκολα να τα χειριστούμε και να τα πιάσουμε…
Αλήθεια: Θεωρούνται από τις πλέον δύστροπες σαύρες και όταν νοιώσουν ότι απειλούνται μπορεί να δαγκώσουν,να γρατσουνίσουν με τα νύχια τους και να μαστιγώσουν με την ουρά τους(όταν μιλάμε για ένα ζώο 1.5 – 2 μέτρων,όπως καταλαβαίνετε,αυτό δεν θα είναι και ότι πιο ευχάριστο).
Επίσης μια πολύ σημαντική αμέλεια είναι η μη παροχή τεχνητού ηλιακού φωτός(μέσω λαμπτήρων UVA-UVB),κάτι το οποίο είναι ότι χειρότερο για τα ημερόβια ερπετά(όπως η ιγκουάνα),καθώς με την έλλειψη του αδυνατούν να μεταβολίσουν το ασβέστιο των οστών τους,κάτι που προκαλεί σταδιακή και προοδευτική κατάπτωση και αργότερα το θάνατο.
Κοινή ονομασία: Πράσινη ιγκουάνα(Green iguana)Επιστημονική ονομασία: Iguana iguanaΠροέλευση: Περιοχές της κεντρικής και νότιας Αμερικής(Μεξικό,Βραζιλία,Βολιβία κ.α.)Μέγεθος: Μπορεί σε κάποιες περιπτώσεις να φτάσει τα 2 μέτρα(συνήθως το μήκος της περιορίζεται στο 1.50 – 1.85)Βάρος: Mπορεί σε κάποιες περιπτώσεις να φτάσει τα 9 κιλά(συνήθως το βάρος της περιορίζεται στα 3 – 4 κιλά)Διάρκεια Ζωής: 20 χρόνια+ με την κατάλληλη φροντίδαΕπίπεδο δυσκολίας: Δύσκολο
Παρακάτω θα αναφέρουμε αναλυτικά τις ανάγκες και την φροντίδα που απαιτούν τα συγκεκριμένα ερπετά.
Αν διαβάσατε όλα τα παραπάνω και θεωρείται παρόλα αυτά ότι μπορείτε να συμβιβαστείτε με τις ανάγκες του συγκεκριμένου ερπετού,εδώ θα βρείτε ότι ακριβώς χρειάζεστε.
ΣΤΕΓΑΣΗΓια μια ιγκουάνα με μήκος 60 – 70 εκατοστά,το ελάχιστο terrarium που προτείνεται πρέπει να έχει διαστάσεις 90 x 50 x 120 εκατοστά(μήκος x πλάτος x ύψος). Κατά την ενηλικίωση του ζώου,το terrarium θα πρέπει να αντικαθίσταται με το τελικό,το οποίο δεν θα πρέπει να είναι μικρότερο απο 150 x 70 x 180 εκατοστά(μήκος x πλάτος x ύψος),ενώ αν μας το επιτρέπει ο προυπολογισμός μας και ο χώρος μας,καλό θα ήταν να παρέχουμε στην ιγκουάνα μας ακόμα περισσότερο χώρο. Στην περίπτωση της συγκεκριμένης σαύρας η μόνη λύση για τον τελικό χώρο ο οποίος θα την φιλοξενήσει είναι να καταφύγετε σε μια ιδιοκατασκευή,την οποία θα κατασκευάσετε εσείς ή κάποιος άλλος κατόπιν παραγγελίας. Το terrarium θα πρέπει να ανοίγει από μπροστά και να είναι καλά αεριζόμενο ώστε να γίνετε κύκλος υγρασίας. Το ξύλο από το οποίο θα κατασκευαστεί θα πρέπει να είναι ανθεκτικό στην υγρασία και καλό θα ήταν να περαστεί με 2 – 3 χέρια από οικολογικό/μη τοξικό βερνίκι όταν θα είναι έτοιμο το terrarium. Πέρα από το τζάμι,από το οποίο θα αποτελείται η πρόσοψη,η οποία θα πρέπει να είναι συρρόμενη ώστε να ανοίγει,καλό θα ήταν να μην χρησιμοποιήσουμε άλλου είδους τέτοια υλικά στο χώρο(π.χ. καθρέπτες ή άλλα γυαλιστερά αντικείμενα),καθώς οι ιγκουάνες έχουν την τάση να στρεσσάρονται όταν βλέπουν να καθρεφτίζεται το είδωλο τους. To terrarium γενικά θα πρέπει να βρίσκεται σε ένα όσο το δυνατόν πιο ήσυχο δωμάτιο του σπιτιού. Μέσα στο terrarium θα πρέπει να υπάρχουν κλαδιά με ανάλογο πάχος και μεγέθος,ενώ απαραίτητες είναι και μερικές οριζόντιες κούρνιες σε διαφορετικό ύψος και πλάτος,ώστε ανάλογα με την φάση της ημέρας να μπορεί και η ιγκουάνα να αλλάξει θέση,ανάλογα με το τι θέλει και η ίδια. Ένα μεγάλο σκεύος νερού με μέγεθος τέτοιο ώστε να μπορεί να μπαίνει όλη η ιγκουάνα μέσα και ένα μεγάλο πιάτο φαγητού είναι επίσης απαραίτητα. Το υπόστρωμα που θα τοποθετήσουμε στον πάτο του terrarium μπορεί να αποτελείται είτε από συμπιεσμένα υποστρώματα κοκοφοίνικα που αποσυμπιέζονται στο νερό(coco husk),είτε από συσκευασίες με κομμάτια φελού(repti bark),τα οποία μπορούμε να προμηθευτούμε από καταστήματα με είδη ζώων.
ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑ – ΥΓΡΑΣΙΑ – ΦΩΤΙΣΜΟΣΠροερχόμενη από την κεντρική και νότια Αμερική,η πράσινη ιγκουάνα είναι ζώο τροπικού περιβάλλοντος,οπότε ανάλογο θα πρέπει να είναι και το περιβάλλον του terrarium που θα την φιλοξενεί. Στο terrarium πρέπει να υπάρχουν 2 διαφορετικές περιοχές με 2 διαφορετικές θερμοκρασίες ανά πάσα στιγμή,ώστε το ζώο να μπορεί να επιλέξει κατά βούληση τις θερμοκρασίες τις οποίες επιθυμεί. Το ένα μισό του terrarium πρέπει να είναι δροσερό,ενώ το άλλο μισό ζεστό και εκεί πρέπει να βρίσκεται ένα σημείο με ακόμη υψηλότερη θερμοκρασία(σημείο λιασίματος). Σε ένα κατακόρυφο terrarium(το οποίο και προτείνεται),θα πρέπει η θερμή πλευρά να βρίσκεται επάνω και η δροσερή κάτω.Η δροσερή πλευρά πρέπει να έχει θερμοκρασίες των 27 – 29 βαθμών κελσίου και η ζεστή πλευρά θερμοκρασίες των 30 – 32 βαθμών κελσίου,ενώ στη ζεστή πλευρά,πρέπει στο σημείο λιασίματος η θερμοκρασία να φτάνει στους 35 – 37 βαθμούς. Σε κάθε περίπτωση η θέρμανση πρέπει να εκπέμπεται μόνο από ψηλά,κάτι το οποίο μπορεί να επιτευχθεί με την χρήση μίας ή και δύο λαμπών,ανάλογα πάντοτε με το μέγεθος του terrarium και την ισχύ(watt) της κάθε λάμπας. Για την σωστή ρύθμιση της θερμοκρασίας,η χρήση ενός αξιόπιστου θερμοστάτη είναι απαραίτητη,καθώς υπάρχει ο κίνδυνος λάμπες μεγάλης ισχύος να ανεβάσουν την θερμοκρασία σε μη επιτρεπτά επίπεδα,ενώ είναι απαραίτητο οι λάμπες να προστατεύονται από προστατευτική σίτα προς αποφυγή εγκαυμάτων,σε περίπτωση που το ζώο μας προσπαθήσει να έρθει σε άμεση επαφή με τη λάμπα. Θα πρέπει ακόμα να τοποθετήσουμε θερμόμετρα,ένα στο κάτω μέρος όπου θα είναι η δροσερή μεριά,ένα στο επάνω όπου και θα είναι η ζεστή μεριά,όπως και ένα στο σημείο λιασίματος,εκεί δλδ που θα “χτυπάει” η λάμπα και θα λιάζεται το ζώο. Δεδομένου του ότι η λήψη του φυσικού φωτός του ήλιου μέσα στο terrarium δεν είναι κάτι το εφικτό και μιας και η ιγκουάνα είναι ημερόβιο ερπετό,συνίσταται η χρήση ειδικών λαμπτήρων,οι οποίο παράγουν ακτινοβολίες UVA και UVB,με προτίμηση σε λαμπτήρες με ποσοστά 5.0. Η διάρκεια ζωής αυτών των λαμπτήρων είναι αρκετά περιορισμένη,οπότε πρέπει να αλλάζονται ανά 5 με 6 μήνες καθώς η ακτινοβολία με τον καιρό φθίνει.
Επίσης ανάμεσα στις λάμπες αυτές και το ζώο δεν θα πρέπει να παρεμβάλλεται γυαλί ή άλλο διάφανο υλικό(π.χ. plexi-glass) μιας και σε αυτήν την περίπτωση το ζώο δεν θα μπορεί να λάβει την απαραίτητη για αυτό ακτινοβολία.
Η υγρασία στο terrarium είναι ένας επίσης πολύ σημαντικός παράγοντας για την ευημερία της ιγκουάνας μας,καθώς θα πρέπει να είναι ανάμεσα στο 65 – 85 %,κάτι το οποίο για να πετύχουμε χρειάζεται ένα καλό ψέκασμα με ψεκαστικό χειρός.
Θα πρέπει να ψεκάζουμε τα τοιχώματα και το υπόστρωμα σε βαθμό που να είναι υγρό,όπως και το ίδιο το ζώο.
Αυτή η διαδικασία καλό είναι να επαναλαμβάνεται μία με δύο φορές την ημέρα.
Απαραίτητα είναι και 2 υγρασιόμετρα που θα πρέπει να τοποθετηθούν στην ψυχρή και στην θερμή περιοχή αντίστοιχα.
ΔΙΑΤΡΟΦΗ-ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΑΑπό τα πράσινα χορταρικά πολύ ωραίες επιλογές προς σίτηση είναι τα ραδίκια,τα αντίδια,η ρόκκα και το αμπελόφυλλο,ενώ ακόμα μπορείτε να δώσετε μπάμιες,φασολάκια και λάχανο,όσο αναφορά τ’ άλλα λαχανικά. Απο φρούτα(τα οποία πρέπει να δίνονται με μέτρο) μπορείτε να δώσετε αυτά τα οποία έχουν υψηλή περιεκτικότητα σε ασβέστιο όπως π.χ. είναι τα σύκα και τα βατόμουρα. Η τροφή πρέπει να ψιλοκόβεται και να πλένεται προσεχτικά και να είναι διαθέσιμη καθημερινά,καθώς οι ιγκουάνες τρώνε κάθε μέρα. Για να καλύψετε απόλυτε τις διατροφικές ανάγκες του ζώου σας μπορεί να χρειαστεί να περάσει κάποιος χρόνος ώστε να μάθετε με τον καιρό τις ποσότητες που καταναλώνει,αν και ο γενικός κανόνας είναι το ζώο να σιτίζετε τόσο όσο χρειάζετε για να σταματήσει να τρώει. Φυσικά όσο είναι μικρό και όσο μεγαλώνει,θα αυξάνει και η ποσότητα της λήψης τροφής. Επίσης καλό θα είναι να να παρέχετε ποικιλία στην ιγκουάνα σας στο θέμα της διατροφής της,όσο αυτό είναι δυνατόν. Καλό θα είναι το τάισμα να λαβαίνει χώρα τις πρωινές ώρες.Επίσης πρέπει να υπάρχει πάντα φρέσκο νερό στο χώρο της,το οποίο και θα ανανεώνεται καθημερινά.
ΣυμπληρώματαΑπαραίτητη είναι η χρήση πολυβιταμίνης με ασβέστιο +D3 σε μορφή σκόνης,την οποία θα ρίχνουμε πάνω στην τροφή,”περιλούζοντας” όλη την επιφάνεια της. Αυτό πρέπει να γίνεται 5 – 6 φορές την εβδομάδα για σαύρες μέχρι 1 χρονών,3 – 4 φορές την εβδομάδα μέχρι 2 χρονών και από εκεί και πέρα 3 φορές την εβδομάδα ανά ίσα διαστήματα ημερών πάντα. Ως συμπλήρωμα διατροφής καλό είναι να χρησιμοποιήσουμε και κροκκέτα,την οποία θα απλώνουμε πάνω από τα λαχανικά που θα της δίνουμε,βρέχοντας την με το ψεκαστικό για να μαλακώσει.
ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΓενικά συγκαταλέγεται στις απρόβλεπτες/δύστροπες σαύρες,από πλευρά χαρακτήρα,κάτι που σημαίνει ότι μπορεί να δαγκώσει,να γρατζουνίσει με τα νύχια της ή να μαστιγώσει με την ουρά της αν νοιώσει άβολα. Ο χειρισμός πρέπει πάντοτε να γίνεται με προσοχή,χωρίς να προσπαθούμε να πιάσουμε ποτέ από πάνω(στα περισσότερα ερπετά αυτό λειτουργεί αποτρεπτικά). Δεν τραβάμε ποτέ απο την ουρά επειδή αποκκόπτεται πολύ εύκολα. Ελέγχουμε κάθε στιγμή την “γλώσσα του σώμματος” του ζώου,ώστε σε περίπτωση που εκνευριστεί να το αφήσουμε στην ησυχία του. ‘Οταν παρατηρήσουμε ότι το ζώο “φουσκώνει” το σώμα του και ακολουθεί μια παλινδρόμηση της ουράς,καλά θα κάνουμε να το αφήσουμε ήσυχο καθώς είναι σχεδόν σίγουρο ότι θα ακολουθήσει χτύπημα με την ουρά.Επίσης πρέπει να δώσουμε σημασία στα κουνήματα του κεφαλιού(πάνω-κάτω),καθώς αυτά μπορεί να σημαίνουν “καλώς όρισμα”(σε περίπστωση που γίνονται αργά και ρυθμικά) ή “φύγε μακριά μου”(όταν γίνονται πιο έντονα,με το κεφάλι να γυρνάει δεξιά κι αριστερά συγχρόνως,πέρα από πάνω-κάτω).
ΕΠΙΛΟΓΟΣ
Δώστε την κατάλληλη φροντίδα στην ιγκουάνα σας και να είστε σίγουροι ότι δεν θα απαγοητευτείτε,σκεφτήτε το όμως πάρα πολύ καλά πριν προχωρήσετε στην απόκτηση της,καθώς αποτελεί πολύ μεγάλη δέσμευση,μια δέσμευση η οποία μπορεί να διαρκέσει έως και 20 και πλέον χρόνια(εάν την φροντίσετε κατάλληλα).
Επιμέλεια
Γιαμλόγλου Χρήστος
