Παρασκευή, 8 Απριλίου 2016

Ζωοφιλική Πέμπτη- Οι αλλεργίες του σκύλου(πηγή: http://pet-news.gr/)


Η αλλεργία είναι κάτι αρκετά δύσκολο να διαγνωστεί με απόλυτη ακρίβεια, τόσο στον άνθρωπο όσο και στο σκύλο. Ο κτηνίατρος Δημήτρης Φερλέμης μας εξηγεί τις μεθόδους διάγνωσης, καθώς και τις σύγχρονες τάσεις της Κτηνιατρικής στην προσπάθεια αποτελεσματικής αντιμετώπισης μιας αλλεργίας.
Το ανοσοποιητικό σύστημα είναι επιφορτισμένο με την άμυνα του οργανισμού και την εξουδετέρωση των εισβολέων. Τί γίνεται, όμως, όταν το ανοσοποιητικό αναγνωρίζει λανθασμένα ως εισβολέα μια ουσία που δεν είναι βλαβερή; Τότε έχουμε μια αντίδραση που χαρακτηρίζεται ως αντίδραση υπερευαισθησίας ή πιο απλά, αλλεργία. Δυστυχώς η αλλεργία δεν είναι κάτι σπάνιο στον σκύλο. Υπάρχουν φυλές που εκδηλώνουν αλλεργία συχνότερα από άλλες, όπως τα τεριέ, με ιδιαίτερα συχνή στην Ελλάδα την εμφάνιση αλλεργίας στα West Highland White Τerrier, τα σέττερ, καθώς και οι βραχυκεφαλικές φυλές όπως τα Boston Terrier, τα Bulldog και τα Pug, ενώ πολλές αλλεργίες παρουσιάζει επίσης και το κινέζικο Shar Pei. Λιγότερο συχνά αλλά όχι τόσο σπάνια, εμφανίζει αλλεργίες το Poodle.
Τα κύρια συμπτώματα που μπορεί να εκδηλώσει ένας αλλεργικός σκύλος μπορεί να προέρχονται από το δέρμα, με τη μορφή κνησμού (φαγούρας δηλαδή), ή με τη μορφή φλεγμονής, όπου το δέρμα είναι κόκκινο, ερεθισμένο, ακόμα και υγρό. Μπορεί να προέρχονται από το αναπνευστικό σύστημα με τη μορφή βήχα ή φταρνίσματος, ενώ μπορούν επίσης να προέρχονται από το πεπτικό σύστημα με τη μορφή εμετού ή διάρροιας.
Ένας σκύλος μπορεί να είναι αλλεργικός σε οποιαδήποτε ουσία. Οι ουσίες που χαρακτηρίζονται ως αλλεργιογόνα, μπορούν να προέρχονται από το περιβάλλον, π.χ. από φυτά όπως η γύρη, μπορούν να προέρχονται από το σπίτι μας όπως η σκόνη και τα ακάρεα, μπορούν να προέρχονται από φάρμακα (οπότε έχουμε τη φαρμακευτική αλλεργία), ενώ μπορούν να προέρχονται από οποιοδήπότε αντικείμενο που έρχεται σε επαφή με το κατοικίδιο, όπως είναι πλαστικά παιχνίδια, κρεβατάκια ή υφάσματα.
Μία ιδιαίτερη μορφή αλλεργίας είναι η τροφική αλλεργία, όπου ο οργανισμός αντιδρά υπερβολικά στις πρωτεΐνες μιας συγκεκριμένης τροφής. Η τροφική αλλεργία δεν έχει εποχιακό χαρακτήρα εμφάνισης, σε αντίθεση με τις αλλεργίες που σχετίζονται με τα αλλεργιογόνα του περιβάλλοντος, οι οποίες, στην αρχή κυρίως, εκδηλώνονται συνήθως εποχιακά, όπως π.χ. οι αλλεργίες που σχετίζονται με τα φυτά και εμφανίζονται την άνοιξη, ή οι αλλεργίες που προέρχονται από οικιακά αλλεργιογόνα όπως η σκόνη και τα ακάρεα, που εμφανίζονται κυρίως το χειμώνα που τα σπίτια μας είναι κλειστά και δεν αερίζονται.
Ένας σκύλος που εκδηλώνει συμπτωματολογία που προσομοιάζει με αυτή των αλλεργιών, θα πρέπει να ελέγχεται πρώτα για όλα τα νοσήματα τα οποία μπορεί να δίνουν παρόμοια συμπτωματολογία. Δυστυχώς, η οριστική πιστοποίηση ότι ένας σκύλος είναι αλλεργικός, δεν είναι εύκολη. Αυτό σημαίνει ότι ίσως χρειαστεί να γίνει μια λεπτομερής δερματολογική εξέταση, μια προσεκτική λήψη ιστορικού, λήψη δειγμάτων για καλλιέργειες, ξέσματα, τριχόγραμμα, ώστε να αποκλειστεί η περίπτωση να υπάρχει κάποιος λοιμώδης ή μολυσματικός παράγοντας. Σε ότι αφορά το πεπτικό σύστημα, χρειάζεται μια λεπτομερής καταγραφή της διατροφής του σκύλου, ενώ για το αναπνευστικό σύστημα χρειάζεται μια κλινική εξέταση, ίσως και ακτινογραφία θώρακος αν χρειαστεί, ώστε να έχουμε μια πλήρη εικόνα και να αποκλειστεί η ύπαρξη κάποιου άλλου νοσήματος.
Σε περίπτωση που το σύνολο των συμπτωμάτων και το ιστορικό του ζώου παραπέμπει σε αλλεργία, η δυνατότητα διάγνωσης στηρίζεται στις δοκιμές αλλεργιογόνων, δηλαδή στην ανίχνευση της αντίδρασης του οργανισμού σε συγκεκριμένα αλλεργιογόνα, η οποία μπορεί να γίνει με δύο τρόπους: με ενδοδερμικές δοκιμές που γίνονται με την έγχυση αλλεργιογόνων υποδορίως και τη μέτρηση της αντίδρασης του οργανισμού του σκύλου σε καθένα από αυτά, είτε, πιο πρόσφατα, με την ανίχνευση των αντισωμάτων που δημιουργεί ο οργανισμός στην προσπάθειά του να καταπολεμήσει (εσφαλμένα) τα αλλεργιογόνα, στον ορό του αίματος. Δυστυχώς η εξέταση αυτή γίνεται μόνο στο εξωτερικό, οπότε θα πρέπει το δείγμα να ληφθεί στην Ελλάδα και να σταλεί σε εξειδικευμένα εργαστήρια του εξωτερικού που μπορούν να μας δώσουν αξιόπιστα και ακριβή αποτελέσματα.
Αυτό που θα μας βοηθήσει ιδιαίτερα ώστε να προσανατολιστούμε στην πηγή της αλλεργίας, πέρα από τις εξετάσεις, είναι το πολύ λεπτομερές ιστορικό. Εάν το ιστορικό παραπέμπει σε επαφή του ζώου με κάποιο αντικείμενο, ουσία, υλικό, με το οποίο δεν είχε ξαναέλθει σε επαφή και αυτό οδήγησε σε κάποια αντίδραση, θα πρέπει να προσπαθήσουμε να απομακρύνουμε από το περιβάλλον του ζώου αυτό το πιθανώς βλαβερό υλικό ή συστατικό και να παρατηρήσουμε εάν τα συμπτώματα υποχωρούν.
Θα ήταν χρήσιμο να είμαστε πάντα παρατηρητικοί σε ότι αφορά το περιβάλλον που ζει το κατοικίδιό μας, το χώρο της βόλτας του, το χώρο που κοιμάται, το είδος της διατροφής του. Όλα αυτά πρέπει να τα καταγράφουμε και να παρατηρούμε τις αλλαγές ώστε να μπορούμε να δώσουμε ακριβή στοιχεία στον κτηνίατρό μας.
Μια από τις πιο συνηθισμένες αλλεργίες είναι η αλλεργία στο σάλιο των ψύλλων. Πριν μπούμε σε πιο σύνθετα μονοπάτια διερεύνησης, το πρώτο και πιο απλό είναι να βεβαιωθούμε ότι ο σκύλος μας είναι απαλλαγμένος από ψύλλους, κάτι που γίνεται με ειδικά σκευάσματα που τους εξοντώνουν, ενώ κάποια άλλα εμποδίζουν την αναπαραγωγή τους και την ύπαρξη προνυμφών και αυγών στο περιβάλλον, ώστε να αποτραπεί ο κίνδυνος να επαναμολυνθεί ένας σκύλος από το περιβάλλον του.
Πολύ σημαντικό στοιχείο που συχνά περνάει απαρατήρητο είναι το γεγονός ότι ένας σκύλος μπορεί να μην εμφανίζει το σύνολο των πιθανών συμπτωμάτων που προαναφέραμε, αλλά να εμφανίζει ένα και μόνο σύμπτωμα. Για παράδειγμα, μπορεί να εμφανίζει μόνο ερεθισμό στα μάτια και τίποτα άλλο, ή μία ωτίτιδα που, ενώ αντιμετωπίζεται αρχικά, μετά υποτροπιάζει ξανά και ξανά, ή ακόμα μία εντοπισμένη αλλοίωση του δέρματος που δεν υποχωρεί εύκολα. Σε όλες αυτές τις περιπτώσεις θα πρέπει να διερευνάται εάν πρόκειται για κάτι άλλο, όμως πρέπει πάντα να έχουμε στο μυαλό μας ότι μπορεί το σκυλί να μην έχει τίποτα παραπάνω από μία αλλεργία που να εμφανίζει ένα και μοναδικό σύμπτωμα.
Η αντιμετώπιση των αλλεργιών εξαρτάται από τη φύση τους και από το είδος του αλλεργιογόνου. Αν, για παράδειγμα, καταλήξουμε είτε αποκλείοντας τα τρόφιμα που θεωρούμε ότι έχουν βλάψει τον σκύλο μας, είτε από εξετάσεις όπου διαπιστώνουμε τις τροφές που παρουσιάζεται υπερευαισθησία, η καλύτερη λύση είναι απλώς να τα αποκλείσουμε από τη διατροφή του σκύλου. Τα πράγματα είναι αρκετά πιο δύσκολα όταν μιλάμε για τα αλλεργιογόνα του περιβάλλοντος. Σε αυτή την περίπτωση, δεν είναι δυνατόν να αποτρέψουμε το κατοικίδιό μας από το να έρχεται σε επαφή με φυτά ή με τη σκόνη του σπιτιού μας, την οποία, όσο κι αν προσέχουμε, όσο καθαρό κι αν κρατάμε το σπίτι, δεν είναι δυνατόν να την εξαφανίσουμε τελείως. Αυτό που θα πρέπει να επιτύχουμε σε αυτή την περίπτωση, είναι να μειώσουμε τον όγκο της έκθεσης του κατοικιδίου μας, π.χ. καθαρίζοντας και αερίζοντας τακτικά το σπίτι μας. Πολλά αναπνευστικά προβλήματα προέρχονται από τον καπνό, είτε από το τζάκι είτε από το τσιγάρο μας, οπότε μπορούμε να προσέχουμε να εκτίθεται όσο το δυνατόν λιγότερο το κατοικίδιό μας σε τέτοιες συνθήκες. Στις αλλεργίες των φυτών, μπορούμε να προσπαθήσουμε να απομακρύνουμε τη γύρη και τα υπολείμματα φυτών από τον σκύλο μας λούζοντάς τον τακτικότερα απ’ ότι θα προτείναμε σε έναν υγιή σκύλο, χρησιμοποιώντας υποαλλεργικά σαμπουάν, ή, ακόμα καλύτερα, αντιαλλεργικά, δηλαδή σαμπουάν που περιέχουν ειδικές ουσίες οι οποίες μειώνουν τα επίπεδα της φλεγμονής. Εάν όλα αυτά δεν είναι αρκετά, πράγμα που δυστυχώς συμβαίνει αρκετά συχνά, τότε θα πρέπει να στραφούμε σε φαρμακευτική αντιμετώπιση, δηλαδή τη χορήγηση αντισταμινικών που μειώνουν τα επίπεδα φλεγμονής και κνησμού. Σε ένα ποσοστό περίπου 50% των σκύλων, τα αντιισταμινικά δεν είναι αρκετά ώστε να λύσουν το πρόβλημα, οπότε πλέον πρέπει να προχωρήσουμε στη χρήση κορτικοστεροειδών (κορτιζόνης και παραγώγων της), φάρμακα που πρέπει να χρησιμοποιούνται με σύνεση και προσοχή και στις ελάχιστες δυνατές ποσότητες που μας δίνουν το επιθυμητό αποτέλεσμα. Μία πιο σύγχρονη αντίληψη στην αντιμετώπιση των αλλεργιών η οποία διερευνάται και ήδη έχει δώσει ενθαρρυντικά αποτελέσματα, είναι η χορήγηση ουσιών που προκαλούν σταδιακή απευαισθητοποίηση του οργανισμού, κάνουν δηλαδή τον οργανισμό σιγά σιγά να συνηθίζει τα αλλεργιογόνα και να σταματήσει να τα θεωρεί εισβολείς και βλαβερές ουσίες. Για να χορηγηθεί μια τέτοια θεραπεία, είναι απαραίτητος ο ακριβής εντοπισμός των αλλεργιογόνων που προκαλούν αλλεργία στο κατοικίδιό μας, είτε με δοκιμές αλλεργιογόνων στο δέρμα είτε με τον εντοπισμό των αντισωμάτων στον ορό. Τα αποτελέσματα των αναλύσεων δίνουν στα εξειδικευμένα εργαστήρια τη δυνατότητα να μας παρασκευάσουν μια σειρά από ενέσεις οι οποίες εισάγουν στον οργανισμό του ζώου το συγκεκριμένο αλλεργιογόνο αρχικά σε εξαιρετικά μικρές ποσότητες και σιγά σιγά όλο και αυξανόμενες, έτσι ώστε να συνηθίζει ο οργανισμός και να μην αντιδρά υπερβολικά σε αυτό. Είναι μια μακρόχρονη και επίπονη διαδικασία που στοιχίζει λίγο παραπάνω, όμως μπορεί να δώσει αποτελέσματα που αξίζουν τον κόπο. Θεωρείται ότι ένα 50% των αλλεργικών σκύλων μπορεί να ωφεληθεί πάρα πολύ από αυτή τη μέθοδο, ενώ άλλο ένα 25% ωφελείται εν μέρει και χρειάζεται τουλάχιστον μικρότερες δόσεις φαρμακευτικών σκευασμάτων προκειμένου να περιορίζει τα συμπτώματα της αλλεργίας. Δυστυχώς, υπάρχει και ένα 25% των αλλεργικών σκύλων που στις μέχρι τώρα χρησιμοποιούμενες θεραπείες απευαισθητοποίησης δεν ανταποκρίνεται καλά, οπότε το πρόβλημα παραμένει.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου